GS. TSKH. NGND. Vũ Minh Giang, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, vừa có buổi trao đổi với Reatimes xoay quanh dự án khu đô thị tri thức thế hệ mới của Tập đoàn T&T Group tại Vĩnh Long. Ông cho rằng dự án Khu dân cư Phước Thọ do T&T Group phát triển có thể góp phần mở ra một chuẩn sống mới cho địa phương, nơi không gian hiện đại song hành cùng chiều sâu lịch sử và bản sắc văn hóa vùng sông nước Nam Bộ.
Vị thế lịch sử của Vĩnh Long trong không gian Đồng bằng sông Cửu Long
Theo GS. Vũ Minh Giang, trong số các địa phương thuộc Đồng bằng sông Cửu Long, Vĩnh Long giữ một vị trí khá đặc biệt xét về mặt lịch sử. Ngay từ đầu thế kỷ XVIII, khi Dinh Long Hồ được thành lập, vùng đất này đã đóng vai trò trung tâm hành chính, quân sự và giao thương của cả Nam Bộ.
Ông phân tích, việc chọn Long Hồ làm trung tâm phản ánh tầm nhìn của cha ông trong việc xác lập một không gian có khả năng kết nối toàn vùng thông qua hệ thống sông ngòi. Lợi thế này, theo ông, đến nay vẫn còn nguyên giá trị khi liên kết vùng trở thành một trong những động lực phát triển quan trọng của Đồng bằng sông Cửu Long.
“Tên gọi Long Hồ cũng mang nhiều ý nghĩa văn hóa. Trong cảm nhận của những lưu dân đầu tiên đến khai phá phương Nam, vùng đất nằm giữa hai dòng sông Tiền và sông Hậu hiện lên như một hồ nước rộng lớn, nơi hội tụ sinh khí của sông nước. Hình tượng Long Hồ vì thế còn phản ánh khát vọng về một vùng đất trù phú, thịnh vượng và giàu sức sống”, GS. Vũ Minh Giang chia sẻ.
Các chỉ số kinh tế cho thấy Vĩnh Long vẫn còn xuất phát điểm thấp
Dù được xem là vùng đất địa linh nhân kiệt trong dòng chảy lịch sử, dưới góc nhìn kinh tế, GS.TS. Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư Nhà nước, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, chỉ ra rằng Vĩnh Long hiện vẫn có điểm xuất phát tương đối thấp so với các địa phương lân cận.
Cụ thể, quy mô GRDP của tỉnh đứng thứ 4/5 địa phương trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, chỉ xếp trên Cà Mau. GRDP bình quân đầu người đứng thứ 3/5. Giai đoạn 2021 – 2025, tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân của Vĩnh Long đạt khoảng 5,58%/năm, thấp hơn mức bình quân vùng Đồng bằng sông Cửu Long là 5,86% và cả nước là 6,51%.
Tỷ lệ đô thị hóa của tỉnh mới đạt khoảng 17,8%. Con số này thấp hơn đáng kể so với mức bình quân của vùng (28,6%) và của cả nước (44%). Những số liệu này cho thấy dư địa phát triển đô thị tại Vĩnh Long còn rất lớn.
Khu đô thị đáng sống được xem là động lực tạo cực tăng trưởng mới
Từ thực trạng trên, PGS.TS. Trần Đình Thiên, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính – tiền tệ quốc gia, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, cho rằng điều Vĩnh Long đang thiếu không phải là tiềm năng, mà là những khu đô thị đẳng cấp, đáng sống, có khả năng mở ra một mô hình phát triển mới cho địa phương.
Theo ông, quan trọng lúc này không chỉ là phát triển thêm dự án hay mở rộng quy mô đầu tư, mà là xác lập một tư duy phát triển mới, hướng tới hình thành một cực tăng trưởng mới của Đồng bằng sông Cửu Long trên nền tảng những giá trị khác biệt mà Vĩnh Long đang sở hữu.
Ông lưu ý, Vĩnh Long còn nhiều khó khăn, điểm xuất phát kinh tế chưa cao, lại đối mặt với thách thức từ biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển bền vững. Nhưng chính trong bối cảnh đó lại xuất hiện những cơ hội chưa từng có, từ sự hoàn thiện hạ tầng giao thông chiến lược, xu hướng dịch chuyển dòng vốn đầu tư cho đến việc mở rộng không gian liên kết vùng.
“Vì vậy, phát triển các khu đô thị đáng sống ở đẳng cấp cao không chỉ là mục tiêu của quy hoạch đô thị mà còn là chiến lược phát triển nguồn nhân lực và nâng cao sức cạnh tranh của địa phương trong dài hạn”, PGS.TS. Trần Đình Thiên nhấn mạnh.
Định hướng phát triển mô hình đô thị tri thức tại dự án Phước Thọ
Ông Đỗ Vinh Quang, Phó Chủ tịch HĐQT Tập đoàn T&T Group, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Bất động sản T&T Homes, cho biết định hướng lâu dài của T&T Homes là phát triển mô hình “đô thị tri thức” tại Vĩnh Long.
“Đô thị tri thức được hiểu theo nghĩa rộng, bao gồm công nghệ, đổi mới sáng tạo, văn hóa, lịch sử và bản sắc địa phương. Tri thức không chỉ là công nghệ số hay trí tuệ nhân tạo. Đó còn là những giá trị văn hóa, lịch sử và bản sắc được tích lũy qua nhiều thế hệ. Khi kết hợp hài hòa các yếu tố đó với công nghệ hiện đại, chúng ta sẽ tạo ra những khu đô thị vừa thông minh, vừa giàu bản sắc và có sức sống lâu dài”, ông Đỗ Vinh Quang lý giải.
Theo người đứng đầu T&T Homes, phát triển đô thị không chỉ hướng tới những công trình hiện đại mà còn phải kế thừa và lan tỏa giá trị lịch sử, văn hóa của địa phương. Kiến trúc, cảnh quan và hệ thống tiện ích cần được thiết kế để cư dân, du khách cảm nhận rõ bản sắc Vĩnh Long, thay vì hình thành những khu đô thị có thể đặt tại bất kỳ địa phương nào.
Quy hoạch dự án Phước Thọ giữ hệ thống mặt nước và kiến trúc bản sắc địa phương
Ông Đỗ Vinh Quang cho biết, trong quá trình phát triển dự án Khu dân cư Phước Thọ, Tập đoàn T&T Group đảm bảo nguyên tắc “thuận thiên” trong quy hoạch. “Do đó, trong quá trình phát triển dự án Khu dân cư Phước Thọ, Tập đoàn T&T Group luôn đảm bảo việc quy hoạch phải đề cao bảo tồn và khơi thông hệ thống mặt nước, đồng thời thiết kế kiến trúc gần gũi và phát huy văn hóa địa phương. Đây là một trong những lợi thế cạnh tranh của chúng tôi tại Vĩnh Long”, ông nói.
Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long, lãnh đạo Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cùng các chuyên gia đã có chuyến khảo sát thực tế tại dự án T&T Phước Thọ. GS. Vũ Minh Giang nhận xét, ông thấy Tập đoàn T&T và Hilton đã có sự nghiên cứu nghiêm túc về lịch sử, văn hóa và đặc trưng vùng đất để đưa vào định hướng phát triển dự án đô thị và khách sạn tại đây.
“Đây là cách tiếp cận đáng ghi nhận, bởi giá trị của một khu đô thị không chỉ nằm ở những công trình được xây dựng, mà còn ở khả năng kể câu chuyện của vùng đất nơi nó hiện diện. Khi cư dân lựa chọn một nơi để sinh sống, họ không chỉ tìm kiếm một ngôi nhà mà còn mong muốn được trở thành một phần của một cộng đồng, một không gian văn hóa và một môi trường sống có bản sắc”, GS. Vũ Minh Giang đánh giá.
Tiềm năng du lịch và nhu cầu nhà ở từ tầng lớp lao động chất lượng cao
Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam, cùng với quá trình phát triển công nghiệp và hạ tầng, Vĩnh Long sẽ hình thành một tầng lớp trung lưu mới gồm doanh nhân, nhà đầu tư, chuyên gia, đội ngũ quản lý và lực lượng lao động chất lượng cao. Đây được xem là nhóm khách hàng tạo ra nhu cầu lớn đối với các khu đô thị hiện đại. Sự phát triển của các khu công nghiệp cũng kéo theo nhu cầu về nhà ở dành cho chuyên gia, kỹ sư, nhà quản lý trong và ngoài nước.
Đại diện Tập đoàn T&T Group cho biết: “Điều đó cho thấy thị trường vẫn còn dư địa rất lớn để phát triển các khu đô thị chất lượng cao, đáp ứng cả nhu cầu hiện tại và nhu cầu trong tương lai”. Vị này cũng khẳng định T&T xác định mục tiêu cao nhất khi đầu tư tại Vĩnh Long không chỉ là phát triển một dự án bất động sản, mà là kiến tạo giá trị thực cho địa phương và cộng đồng, từ nhu cầu an cư của người dân đến đóng góp vào phát triển kinh tế – xã hội.
GS.TS. Hoàng Văn Cường cũng đánh giá cao tiềm năng du lịch của Vĩnh Long, cho rằng lợi thế về cảnh quan sông nước, văn hóa bản địa và vị trí kết nối của địa phương đang được các nhà đầu tư chuyên nghiệp nhìn nhận. Ông cho rằng vai trò của nhà đầu tư bất động sản là rất quan trọng, không thể chờ đến khi mọi điều kiện hoàn thiện mới đầu tư mà phải đi trước một bước để kiến tạo không gian phát triển.
“Khi tham quan dự án của T&T Group, tôi cũng trao đổi rằng các hạng mục thương mại và khách sạn nên được đẩy nhanh tiến độ, song hành với khu nhà ở. Bởi lẽ, chính các công trình dịch vụ sẽ góp phần tạo sức sống cho khu đô thị, gia tăng sức hấp dẫn đối với cư dân và nhà đầu tư, thay vì chỉ phát triển nhà ở đơn thuần”, GS.TS. Hoàng Văn Cường nhận định. Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút khách hàng ngày càng lớn, nhiều chủ đầu tư cũng chú trọng hơn vào công tác truyền thông dự án, tham khảo thêm những cách chạy quảng cáo hiệu quả cho bất động sản để tiếp cận đúng nhóm khách hàng mục tiêu này.
Góc nhìn từ nhà quy hoạch về mô hình đô thị thế hệ mới
TS.KTS. Trương Văn Quảng, dưới góc nhìn của nhà quy hoạch, đánh giá những dự án được đầu tư bài bản bởi các doanh nghiệp tiên phong như T&T Homes có thể góp phần định hình mô hình đô thị thế hệ mới, hài hòa giữa tiện ích hiện đại, bản sắc địa phương và giá trị phát triển lâu dài.
“Đây có thể trở thành mô hình tham khảo cho địa phương trong quá trình thu hút đầu tư. Những mô hình tiên phong này không chỉ thể hiện tư duy phát triển mới mà còn cho thấy cách kết hợp hài hòa giữa yếu tố đương đại với việc gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa và điều kiện tự nhiên của địa phương. Đó chính là yếu tố tạo nên sự khác biệt và sức hấp dẫn lâu dài của đô thị. Đô thị Vĩnh Long cần những người cầm cờ như vậy”, ông nói.
PGS.TS. Trần Đình Thiên cũng đánh giá cao việc Vĩnh Long đang dần nhận diện đúng lợi thế cốt lõi của mình, không chạy theo tốc độ đô thị hóa hay cạnh tranh bằng quy mô xây dựng, mà phát triển dựa trên bản sắc riêng của vùng sông nước Nam Bộ. “Sự yên bình, môi trường sinh thái, cảnh quan thiên nhiên cùng truyền thống văn hóa và tính cách nghĩa tình của con người Vĩnh Long chính là những giá trị rất khó thay thế”, ông nói.
Từ đầu thế kỷ XVIII với Dinh Long Hồ đến các chỉ số GRDP giai đoạn 2021 – 2025, Vĩnh Long đang đứng trước một chặng đường mới với sự xuất hiện của dự án khu đô thị tri thức T&T Phước Thọ. Bước tiếp theo được các chuyên gia đề cập là đẩy nhanh tiến độ các hạng mục thương mại, khách sạn song hành cùng khu nhà ở, nhằm tạo sức sống cho khu đô thị trong giai đoạn phát triển kế tiếp.
